11/9-Ο δρόμος των πετρελαίων/Κυριαρχία

0


11/9-Ο δρόμος των πετρελαίων/Κυριαρχία



Home

Φάκελος: 11η_Σεπτεμβρίου




Η πιθανή επιστροφή των ιρακινών πετρελαίων στις διεθνείς αγορές θα έχει άμεσες συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία και την πολιτική σταθερότητα στη Μέση Ανατολή, επισημαίνει ο Μουσταφά Μπαζερκάν, αναλυτής του Αλ Τζαζίρα.



Καλός ο πόλεμος για τις επιχειρήσεις. Επενδύστε τα παιδιά σας...
Καλός ο πόλεμος για τις επιχειρήσεις. Επενδύστε τα παιδιά σας…
Και ο Σαντάμ επένδυε στα πετρέλαια, αλλά…
Το Ιράκ είναι ένας πετρελαϊκός γίγαντας που κοιμάται. Κατέχει αποδεδειγμένα τα τρίτα σε μέγεθος μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου μετά την Σαουδική Αραβία και την Ρωσία, με 112,5 δις βαρέλια, και 98 δις βαρέλια πετρελαίου που δεν έχουν ακόμα αντληθεί. Αλλά μέχρι πρόσφατα διοχέτευε στη διεθνή αγορά μόλις το 2% του μαύρου χρυσού.




Παρά το γεγονός ότι οι ιρακινές εγκαταστάσεις πετρελαίου δεν υπέστησαν μεγάλες ζημιές από τον τελευταίο πόλεμο, η παραγωγή του πετρελαίου και οι εξαγωγές δεν έχουν σημειώσει σημαντική βελτίωση.




Ευθύνες για αυτό θα μπορούσαν να αποδοθούν στην έλλειψη σχεδιασμού, οργάνωσης και κατανόησης από την τρέχουσα κατοχική διοίκηση, καθώς και στα προβλήματα ασφάλειας.




Πρόσφατα έχουν γίνει προσπάθειες για να αναλυθεί και να καθοριστεί το μέλλον των εξαγωγών του ιρακινού πετρελαίου, έτσι ώστε να αναπτυχθεί ένα πρόγραμμα, που θα αυξήσει την παραγωγή του ιρακινού πετρελαίου στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από τον πόλεμο.




Η ιρακινή βιομηχανία πετρελαίου βρίσκεται σε αναστάτωση. Είναι ανίκανη να παράγει αρκετό αργό πετρέλαιο αλλά και προϊόντα των διυλιστηρίων, έτσι ώστε να ικανοποιήσει τις εσωτερικές ανάγκες της χώρας, πόσο μάλλον τις εξαγωγές στον υπόλοιπο κόσμο. Τα διυλιστήρια δεν δουλεύουν όπως θα έπρεπε, κυρίως ελλείψει ηλεκτρικού ρεύματος.




Τα προβλήματα υποδομής στο Ιράκ είναι πολύ σοβαρά και αποδίδονται από τη σημερινή διοίκηση στο καθεστώς του Σαντάμ Χουσέιν. Οι διευθύνοντες τα ιρακινά πετρέλαια έχουν καταφύγει σε ημίμετρα στην προσπάθεια να διατηρήσουν την παραγωγή. Για παράδειγμα, το διυλιστήριο της Βασόρας, το δεύτερο σε μέγεθος στο Ιράκ, παράγει το μισό απ΄ όσο δύναται, λόγω της έλλειψης που υπάρχει σε χημικές ουσίες.




Πέρα από τα τεχνικά προβλήματα, οι συνεχείς λεηλασίες και οι επιθέσεις της ιρακινής αντίστασης έχουν καταστρέψει την πετρελαϊκή βιομηχανία.




«Η βιομηχανία είναι σε άθλια κατάσταση», δήλωσε πρόσφατα ένας ειδικός σε θέματα πετρελαίου.




Είναι η πιο ακριβής περιγραφή για την κατάσταση της ιρακινής βιομηχανίας πετρελαίου.




Ο διορισμένος από τους Αμερικανούς υπουργός Πετρελαίων του Ιράκ, Ταμίρ Γκαντμπάν, επιβεβαιώνει αυτή την εκτίμηση,


δηλώνοντας ότι θα χρειαστούν 18 μήνες για να επιστρέψει η παραγωγή στα επίπεδα των 3 εκατομμυρίων βαρελιών, που ήταν πριν από τον πόλεμο.




Ένα ακόμα εμπόδιο στην ανάπτυξη της ιρακινής πετρελαϊκής βιομηχανίας ήρθε πάλι στο φως, όταν το Πεντάγωνο προειδοποίησε πρόσφατα τις εταιρίες, που ήλπιζαν ότι θα εκμεταλλευτούν το Ιράκ, ότι θα πρέπει να φροντίζουν μόνες τους για την ασφάλειά τους και ότι οι κινήσεις τους θα είναι περιορισμένες.




Παραβλέποντας όλα αυτά τα εμπόδια, η κυβέρνηση Μπους εμφανίζεται αισιόδοξη σχετικά με την βελτίωση της κατάστασης. Ο αντιπρόεδρος Τσένι δήλωσε πρόσφατα ότι «οφείλουμε να είμαστε ικανοί να επαναφέρουμε την παραγωγή (του Ιράκ) στα 2,5 με 3 εκατομμύρια βαρέλια ανά ημέρα μέχρι το τέλος του έτους».






ΓΙΑΤΙ ΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΤΟΥ ΙΡΑΚ ΕΙΝΑΙ ΤΟΣΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ;




Το Ιράκ έχει την δυνατότητα όχι μόνο να γίνει ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου παγκοσμίως, αλλά επίσης μπορεί να παράγει τα πετρέλαιο πολύ πιο οικονομικά από ότι οι περισσότερες χώρες παραγωγής πετρελαίου.




Η καλή κατάσταση του υπεδάφους έδωσε στο Ιράκ κάποιες από τις πιο πλούσιες πετρελαιοπηγές του κόσμου. Το 1979, οι ιρακινές πετρελαιοπηγές παρήγαγαν κατά μέσο όρο 13.700 βαρέλια την ημέρα. Αντιθέτως, οι πετρελαιοπηγές της Σαουδικής Αραβίας έβγαζαν κατά μέσο όρο 10.200 βαρέλια την ημέρα.




Οι αμερικανικές πετρελαιοπηγές, που σταδιακά στερεύουν, παρήγαγαν κατά μέσο όρο 17 βαρέλια την ημέρα. Θα χρειάζονταν περισσότερες από 800 αμερικανικές πετρελαιοπηγές για να αντλήσουν τόσο πετρέλαιο όσο μια κοινή ιρακινή πετρελαιοπηγή. Συνεπώς, το κόστος παραγωγής στο Ιράκ είναι πολύ πιο χαμηλό. Η άντληση ενός βαρελιού πετρελαίου στην Αμερική κοστίζει κατά μέσο όρο 10 δολάρια. Στο Ιράκ κοστίζει λιγότερο από 1 δολάριο.




Τα περισσότερα γνωστά ιρακινά αποθέματα πετρελαίου στο Ιράκ περιμένουν να αξιοποιηθούν. Αυτός είναι ο λόγος που πολλές χώρες εποφθαλμιούν το Ιράκ και ακόμα γιατί οι μεγαλύτερες και ισχυρότερες δυνάμεις στο κόσμο έχουν στην ημερήσια διάταξή τους τα πετρέλαια του Ιράκ.




Ο ΠΕΡΙΑΓΟΜΕΝΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ




Τουλάχιστον προς το παρόν οι υπεύθυνοι για τη χάραξη της αμερικανικής πολιτικής βλέπουν το Ιράκ ως ΄΄΄περιαγόμενο παραγωγό΄΄, δηλαδή μία χώρα που θα ελέγχεται έτσι που να δίνει την αγορά τόσο πετρέλαιο ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες χωρίς να διαταράσσονται οι τιμές.




Η σημασία του Ιράκ ως προς τη μείωση της τιμής του πετρελαίου είχε επισημανθεί πριν από δύο χρόνια σε μία μελέτη για θέματα ενέργειας, που συντάχθηκε από το Συμβούλιο Διεθνών Σχέσεων και το ινστιτούτο πολιτικής Τζέιμς Μπέικερ ΙΙΙ. Στην έκθεση αυτή αναφέρετο ότι οι αυστηροί κανόνες στην αγορά πετρελαίου έχουν καταστήσει ευάλωτες τις ΗΠΑ σε διαταραχές των τιμών του μαύρου χρυσού. Γι`αυτό το Ιράκ μπορεί να αποδειχθεί ένας πολύτιμος περιαγόμενος παραγωγός.




Η αμερικανική κατοχή στο Ιράκ έχει ενισχύσει τον ρόλο του Ιράκ ως περιαγόμενου παραγωγού. Παρόλα αυτά, το γεγονός αυτό έχει αναδείξει ένα διαφορετικό πακέτο προβλημάτων.




Αν το Ιράκ περιορίσει την παραγωγή του στα 2,5 με 3,5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, θα αποτύχει να παράγει αρκετό πετρέλαιο ώστε να χρηματοδοτηθεί η ανοικοδόμηση.




Το Ιράκ χρειάζεται να ξεπληρώσει τουλάχιστον ένα μέρος από τα 420 δις δολάρια που χρωστάει για πολεμικές αποζημιώσεις, να εκσυγχρονίσει τις ήδη υπάρχουσες πετρελαιοπηγές, να φτιάξει καινούριες και να βελτιώσει το βιοτικό επίπεδο του λαού του.




Ομάδα ιρακινών εξόριστων που στηρίζεται από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, εκτίμησε ότι η χώρα πρέπει να διπλασιάσει την παραγωγή της μέχρι το τέλος της δεκαετίας, για να «τονώσει την οικονομία και να απομακρύνει τον εφιάλτη της φτώχειας΄΄




Αν το Ιράκ πετύχει, πολλοί ειδικοί πιστεύουν ότι η αυξημένη ζήτηση πετρελαίου σε όλον τον κόσμο, θα απορροφήσει το νέο προϊόν αμέσως μόλις βγει στην αγορά, κρατώντας και τις τιμές σταθερές.




Αλλοι βλέπουν την ιρακινή παραγωγή να σπρώχνει τις τιμές του πετρελαίου προς τα κάτω, προκαλώντας αστάθεια παντού και κυρίως στην Σαουδική Αραβία.




Η περιορισμένη παραγωγή στο Ιράκ έχει γίνει πλέον ο κανόνας. Η χώρα δεν έχει πλησιάσει ποτέ στο μέγιστο των δυνατοτήτων της. Η παραγωγή ήταν στο ανώτερο σημείο της με τα 3,5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα το 1979.




ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ




Ο όγκος της παραγωγής στο «νέο Ιράκ» θα εξαρτηθεί από πολλούς παράγοντες: Πρώτον, αν θα μπορέσει η νέα κυβέρνηση να ενθαρρύνει τις ξένες πετρελαϊκές εταιρίες με τις τεχνικές γνώσεις και την οικονομική δυνατότητα να αναπτύξουν τις πετρελαιοπηγές.




Δεύτερον, θα αποκτήσει πάλι το Ιράκ την παλιά του υπόσταση ως πλήρες μέλος του ΟΠΕΚ και θα περιοριστεί στις ποσοστώσεις παραγωγής του καρτέλ ή θα τις αγνοήσει και θα παράγει ποσότητα, με κύριο γνώμονα τις ανάγκες του ιρακινού λαού;




Καθώς έβαλε στόχο να μετατρέψει την χώρα σε μια οικονομία ελεύθερης αγοράς, ο Πόλ Μπρέμερ δήλωσε στις 22 Ιουνίου ότι κάποια από τα έσοδα από τις πωλήσεις του ιρακινού πετρελαίου, θα μπορούσαν να διανεμηθούν στους πολίτες του Ιράκ σαν μέρισμα.




Τρίτον, πολλά εξαρτώνται από το αν το Ιράκ καταφέρει να δημιουργήσει συμμαχίες με την Ρωσία, την Γαλλία και την Κίνα, μεταξύ άλλων, για να ελέγχει την παραγωγή ή αν οι αμερικανικές και βρετανικές εταιρίες θα έχουν όλον τον έλεγχο.




Τα χρόνια πριν από την εισβολή και την κατοχή του Ιράκ,


η Αμερική αγόραζε περίπου 600.000 βαρέλια πετρέλαιο ημερησίως με το πρόγραμμα «πετρέλαιο έναντι τροφίμων», παρόλο που καμία αμερικανική πετρελαϊκή εταιρία δεν ασκούσε οικονομική εκμετάλλευση στην περιοχή.




ΑΠΟΧΩΡΩΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΠΕΚ




Είναι ξεκάθαρο ότι οι ποσότητες πετρελαίου που το Ιράκ θα ρίξει στην αγορά θα επηρεάσουν την οικονομία της Ρωσίας, τις τιμές που οι Αμερικάνοι πληρώνουν για βενζίνη, την σταθερότητα στην Σαουδική Αραβία, το μέλλον του Ιράν και τέλος την δύναμη και αποτελεσματικότητα του ΟΠΕΚ.




Η σχεδιασμένη επιστροφή του Ιράκ ως ισχυρού παίχτη στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου, μετά από 13 χρόνια κυρώσεων των Ηνωμένων Εθνών, έχει προκαλέσει ανησυχία στο πλαίσιο του ΟΠΕΚ, με κάποιους αναλυτές να προειδοποιούν ότι το Ιράκ μπορεί να καταστρέψει τις χώρες του ΟΠΕΚ, αν αποφασίσει να αποχωρήσει από το καρτέλ σε μια προσπάθεια να παράγει όσο πετρέλαιο μπορεί, έξω από το σύστημα των ποσοστώσεων.




Ως ιδρυτικό μέλος του ΟΠΕΚ, το Ιράκ θα δεχτεί ισχυρές πιέσεις για να παραμείνει στον οργανισμό. Ένας σημαντικός παράγοντας είναι ότι γνωρίζει πως η παραγωγή εκτός των ποσοστώσεων του ΟΠΕΚ δεν επιφέρει απαραιτήτως αυξημένα έσοδα.




Η δράση έξω από το πλαίσιο του ΟΠΕΚ δεν σημαίνει απαραιτήτως μεγαλύτερα κέρδη, καθώς αυτοί που παίρνουν αποφάσεις για τα ιρακινά πετρέλαια γνωρίζουν καλά ότι η Σαουδική Αραβία μπορεί να τιμωρήσει το Ιράκ κατακλύζοντας την αγορά, αν το Ιράκ επιλέξει να εγκαταλείψει τον ΟΠΕΚ.




Σε αυτό το σενάριο, η Σαουδική Αραβία και άλλες χώρες μέλη του ΟΠΕΚ, πιθανόν να πιέσουν το Ιράκ να δεχτεί μια ποσόστωση παραγωγής πετρελαίου ίση με αυτήν του Ιράν, η οποία είναι 3,18 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα και είναι στα ίδια πλαίσια με αυτά που ιστορικά έχουν προηγηθεί. Καθώς η επιτυχία του Ιράκ βασίζεται στις καλές σχέσεις με τις γειτονικές χώρες, υπάρχουν λόγοι για το Ιράκ να αποτελεί μέλος του ΟΠΕΚ, οι οποίοι δεν είναι τόσο σημαντικοί για τις χώρες που δεν ανήκουν στο καρτέλ, όπως είναι η Ρωσία.




Η Σαουδική Αραβία, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου παγκοσμίως, και ο ΟΠΕΚ προσπαθούν να υποβαθμίσουν τις πιθανότητες αποχώρησης του Ιράκ από τον ΟΠΕΚ. Θεωρούν ότι η ιδέα ότι το Ιράκ θα υπονομεύσει την δύναμη του καρτέλ στην αγορά βασίζεται σε λανθασμένες πολιτικές εκτιμήσεις.




Η Σαουδική Αραβία έχει κάθε λόγο να ανησυχεί. Παρόλο που σαν χώρα θεωρείται συνώνυμη με τον πλούτο, είναι βυθισμένη στα χρέη. Σε λίγα χρόνια, όταν το Ιράκ ξεκινήσει να παράγει σοβαρές ποσότητες πετρελαίου προς εξαγωγή, αυτό μπορεί να είναι αρκετό για να πέσουν οι τιμές και η οικονομία της Σαουδικής Αραβίας να περιέλθει σε ακόμα μεγαλύτερη παρακμή.




ΙΣΡΑΗΛ




Ένα σημαντικό κεφάλαιο, που συνήθως παραβλέπεται όταν συζητάμε για τα πετρέλαια του Ιράκ, είναι ο ρόλος που θα παίξει το Ισραήλ. Ένας Ισραηλινός υπουργός δήλωσε πρόσφατα ότι θέλει να επαναλειτουργήσει έναν πετρελαιαγωγό, ο οποίος είναι κλειστός για περισσότερα από 50 χρόνια, για να φέρει το ιρακινό πετρέλαιο στο Ισραήλ μέσω της Ιορδανίας.




Αυτή η κίνηση θα περιορίσει το κόστος των καυσίμων στο Ισραήλ και θα βοηθήσει την παραγωγή της πόλης Χάιφα. Ο Ισραηλινός υπουργός οικονομικών, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, προχώρησε περισσότερο το θέμα καθώς εκτίμησε ότι ο πετρελαιαγωγός από το Ιράκ προς το Ισραήλ θα επαναλειτουργήσει στο άμεσο μέλλον. «Δεν αργεί πολύ για να δείτε το ιρακινό πετρέλαιο να ρέει στην Χάιφα», είπε.




ΠΟΤΕ ΚΑΙ ΟΧΙ ΑΝ…




Είναι φανερό ότι η οποιαδήποτε απόφαση σχετικά με το πώς το Ιράκ θα λειτουργήσει στην πετρελαϊκή βιομηχανία σχετίζεται άμεσα με τα συμφέροντα της Αμερικής στο Ιράκ, με την επιρροή του Ιράκ ως περιφερειακής δύναμης και με τη δυνατότητά του να αναδειχθεί σε κορυφαίο παραγωγό πετρελαίου στον κόσμο.




Μια μαζική επέκταση υποδομών και επενδύσεων, καθώς και ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας, θα είναι βασικές προϋποθέσεις για να αυξηθεί η ικανότητα παραγωγής πετρελαίου στο Ιράκ.




Δεν είναι θέμα το «αν», αλλά το «πότε» το Ιράκ θα κυριαρχήσει στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου. Η σταδιακή επιστροφή της ιρακινής βιομηχανίας πετρελαίου στους φυσιολογικούς ρυθμούς θα επιτηρείται στενά από την παγκόσμια βιομηχανία πετρελαίου, καθώς επιχειρεί να


προβλέψει σχέδια για την αστάθεια που θα προκαλέσει η ολική επαναφορά του Ιράκ.



































Home
/
Print
/
Site Map
/
Επικοινωνία
















Ρουκέτες, πλειστηριασμοί και αναρχία (Κ. Βέρρος)
( 25.01.2007 )

Παλαιότερα άρθρα


Ελλάς, είσαι το κάτι άλλο! (Κ. Βέρρος)

Συζήτηση; Ποια συζήτηση;; (Κ. Βέρρος)

Θέατρο του παραλόγου (Κ. Βέρρος)

Ερμαια των κουκουλοφόρων (Κ. Βέρρος)

Παρανοϊκές καταστάσεις (Κ. Βέρρος)

Χρειάζεται αυτοσυγκράτηση και σοβαρότητα (Κ. Βέρρος)

Αλλαξε ο Μανωλιός. . . (Κ. Βέρρος)

Παιδεία και πολιτική καθοδήγηση (Κ. Βέρρος)

Παλαιότερα άρθρα



Αποτελέσματα

Δημοσκοπήσεις







ΕΓΓΡΑΦΗ

ΔΙΑΓΡΑΦΗ